alt gölge
Haberler
ABD'den Gelen "İlik" ile Hayat Buldu

ABD'den Gelen "İlik" ile Hayat Buldu 18 Ağustos 2016 Perşembe 11:01 Antalya'da 3 aylıkken immün yetmezliği teşhisi konulan 8 yaşındaki Yakup Akbalık, ABD'den gelen ilikle hayat buldu. SÜLEYMAN ELÇİN -  .....

Yurt İçinden Akraba Dışı Kordon Kanı Nakli Yapıldı

08 Ekim 2013 11:53 Haberler                           AA         Hatay'da yaşayan, immün yetmezliği nedeniyle yaşaması için kemik iliği nakli yapılması gereken 19 aylık Hatice bebeğe Türkiye'de ilk kez .....

tümünü göster »

Çocuk Hematoloji Konuları

Üromar hastalık detay işareti

BETA TALASEMİ MAJORLU HASTALARDA HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONU-TÜRKİYE'DE GELİNEN NOKTA

alt gölge

Talasemi,hemoglobin yapısındaki globin zincirlerinin yapımındaki eksiklik veya yetersizlik sonucu ortaya çıkan ve dünyada en sık görülen tek gen bozukluğudur.  Etkilenen globin zincirlerine göre adlandırılır. Sadece Akdeniz ülkelerinde 200.000 beta talasemi mjorlu hasta olduğu düşünülmektedir. Yunanistan, Güneyİtalya, İran, Güney Rusya, Hindistan ve güneydoğu Asya’dataşıyıcılık oranı %10-15 arasındadır. Hemoglobinopatilerülkemizde özellikle Akdeniz bölgesinde önemli bir hastapopulasyonunu kapsamaktadır. Türkiye genelinde %2,3 olan betatalasemi taşıyıcılık oranı Antalya yöresinde yapılan biraraştırmada % 10 un üzerinde bulunmuştur. Son 30 yılda, betatalasemili hastaların izlem ve tedavisinde önemli değişiklikleroluşmuştur. Düzenli transfüzyon ve etkin demir şelasyonu ileyaşam kalitesinde ve süresinde belirgin iyileşme sağlanmıştır.Buna rağmen uyumlu hastalarda 30 yaşına ulaşma oranı %50-60 dır.Uyumsuz hastalarda ise olguların ancak %10’u bu yaşlarıgörebilmektedir (1). Bugün için hastalığı ortadan kaldırabilentek tedavi yöntemi hematopoetik kök hücre naklidir (HKHN).

KökHücreTransplantasyonu

Betatalasemi majorlu hastalarda ilk başarılı HKHN 1981 yılındaThomas ve arkadaşları (2)tarafından Seattle’da (ABD) yapılmıştır . Hiç transfüzyonalmamış, 14 aylık bir erkek hasta olan bu olguya HLA tam uygun kızkardeşinden HKHN uygulanmış ve halen devam etmekte olan uzun,hastalıksız bir yaşam sağlanmıştır. İlk transplanttan ikihafta sonra İtalya’nın Pesaro kentinde 14 yaşında ve 150 keztransfüzyon almış hastaya yapılan kemik iliği transplantasyonuise graft rejeksiyonu ve rekürrens ile sonuçlanmıştır . Ancaksonraki yıllarda Pesaro’da 1000 den fazla hastaya HKHN yapılmışve deneyimleri diğer araştırıcılara ışık tutmuşlardır.Lucarelli ve arkadaşları (3) geniş serilerinin retrospektifdeğerlendirilmesinde HLA tam uygun donörlerden yapılantransplantasyonlarda talasemik hastalarda üç risk faktörününgöz önünde tutulması gerektiği sonucuna varmışlardır :

 1.               Hepatomegali(Kosta kenarında 2 cm den daha fazla),

2.               Hepatikfibrozis (Pre-transplant yapılan biyopsilerde),

3.               Demirşelasyonu (İlk transfüzyondan sonraki 18 ay içinde başlanan vehaftada en az 5 gün 8-12 saatlik s.c. infüzyon uygulayan hastalardüzenli demir şelasyonu almış kabul edilir).

 Bu kriterleregöre hastalar 3 gruba ayrılmaktadır:

I.   GrupHastalar (Class I) : Risk faktörlerinden hiçbiri yok,

II.  GrupHastalar (Class II) : 1-2 risk faktörü olanlar,

III. GrupHastalar (Class III): Her 3 risk faktörüne sahipolanlar.

 

Lucarellive arkadaşlarının “Pesarokriterleri” olarak bilinen hastaları transplant öncesideğerlendirme kriterleri günümüzde de halen transplant öncesisınıflama için kullanılmaktadır. Hastaları transplantasyonahazırlama aşamasında (conditioning) kullanılan busulfan vesiklofosfamid dozları, bu sınıflama göz önünde tutularakbelirlenmektedir. Ancak son yıllarda yeni sınıflama yapılmasınıöneren yazılar da yayınlanmıştır(4).

Pesarogrubunun transplantasyon serisideğerlendirildiğinde genel yaşam ve talasemisiz yaşam oranlarının3 grupta farklılıklar gösterdiği görülmüştür. Düşük riskgrubunda olan hastalarda genel yaşam %94, talasemisiz yaşam %87,orta risk grubunda %84 ve %81 yüksek risk grubunda ise %70 ve 58bulunmuştur. Erişkin hasta grubunda ise genel yaşam %67,hastalıksız yaşam %63 rejeksiyon %4 bulunurken rejeksiyon dışımortalite oranı %35 gibi oldukça yüksek değerlerde bildirilmiştir(5). Mortalite oranının yüksek olduğu bu grup hastalar için dahadüşük yoğunlukta yeni protokoller geliştirilmiştir. Pesarogrubunun geliştirdiği protocol (Protokol 26) ile alınan sonuçlarçok daha başarılı görünmektedir ( 6 ).

 Hazırlamarejimleri

Genişkemik iliğimesafesi ve çoklu transfüzyon nedeniyle talasemi majorlu olgulardamyelosupresyon ve immünsupresyon daha da önem taşımaktadır.Günümüzde talasemi majorlu olgularda en yaygın kullanılanbusulfan (BU) içeren hazırlama rejimleridir. Pesaro deneyimindehazırlama rejimi olarak genelde BU 14 mg/kg,siklofosfamid (CY) 200mg/kg kullanılmıştır. Yüksek riskli olgularda bu protokol ileyüksek rejeksiyon/talasemiye dönüş ve mortalite görülmesinedeniyle talasemik klonların daha iyi eredikasyonu ve daha güçlüimmünsüpresyon amacıyla BU (14 mg/kg) ve CY (160 mg/kg) ‘ ehidroksiüre, azathioprine ve fludarabin eklenmesiyle oluşturduklarıyeni hazırlama tedavisi (protokol 26) ile rejeksiyonu %30 dan %8 eindirdiklerini bildirmişlerdir (6). Erişkin olgularda protokol 26da CY 90mg/kg olarak kullanılmaktadır. Aynı grubun sonyayınlarında <4 yaş olgularda yüksek rejeksiyon riskinedeniyle BU ve CY tedavisine thiotepa 10 mg/kg eklenmesiönerilmektedir (7).

Bizimhastalarımızda ise genel olarak BU 16 mg/kg (4 günde) ve CY 200mg/kg (4 günde)den oluşan hazırlama rejimi kullanıldı.Transfüzyon sayısı >10 olan olgularda ATG (Fresenius) 10-20mg/kg (3 gün) eklendi. Yüksek riskli grup III olgularda ve erişkinhastalarda protokol 26 kullanıldı.

Sonyıllardatoksisiteyi azaltacak yeni tedavi protokolleri konusunda çalışmalaryapılmaktadır. Bernardo ve arkadaşları(8)akraba dışı donör ağırlıklı 60 olguda treosulfan, thiothepave fludarabin den oluşan protokol ile greft yetmezliğini (GF) %9,transplant ilişkili mortaliteyi (TRM) ise %7 olarak bildirmişlerdir.Azaltılmış yoğunlukta tedaviler ile yapılan nakillerde ise TRMazalmasına rağmen GF riskinin daha yüksek olduğu görülmektedir(9,10).

 Greftversus host (GVHD) proflaksisi

HKHNyapılantalasemi majorlu olgularda GVHD proflaksisi için genelliklesiklosporin A (CsA) ve kısa süreli methotraxate (MTX)verilmektedir. CsA -1.günde başlanarak 6-12ay kullanılmaktadır.MTX ise +1 (10 mg/m2), +3, +6.günlerde (8 mg/m2) verilmektedir.Kordon kanı kullanarak yaptığımız nakillerde ise MTX yerine MMFveya metil prednisolon 2 mg/kg (28 gün) kullanmaktayız.

 Kordon Kanıile HKHN

Locatellivearkadaşları (11)33 olgudan kardeşten yapılan HKHN sonrası %79 hastalıksız yaşamve %21 greft yetmezliği bildirmişlerdir . Jaing T-H ve arkadaşları(12)ise 35 olguda akraba dışı kordon kanı kullanılarak yapılan HKHNile %73.9 talasemisiz yaşam yayınladılar. Hücre sayısınınkısıtlı olması nedeniyle kordon kanı ile yapılan nakillerdeengrafman daha geç ve greft yetmezliği daha sıktır. Bu nedenleçoğu olgularda kardeş kordon kanı ile birlikte kemik iliğikombine kullanılmaktadır.

 Akraba dışıHKHN

HKHNolgularındaen önemli kısıtlayıcı faktör HLA uyumlu verici bulunmasıdır.Olguların aile içiverici bulma şansı %25-30 civarındadır.Ailenin tek çocuğu olan hastalarda bu şans da yoktur. Son yıllardabu olgular için alternatif donörlerden yapılan HKHN sonuçlarıümit vericidir. LaNasa ve arkadaşları (13)düşük risk grubundaki olgularda (I ve II.gruplar) akraba dışıvericilerden HKHN yapılan talasemi majorlu olgularda genel yaşamı%96.7 ve talasemisiz yaşamı %80 olarak bildirmişlerdir. Aynıekibin bir başka çalışmasında ise akraba dışı vericiden nakilyapılan erişkin talasemi majorlu olgularda %70 hastalıksız yaşamyayınlanmıştır (14). Bernardo ve arkadaşları(8)ise 20 kardeş 40akraba dışı vericiden nakil yaptıkları talasemimajorlu hasta grubunda 5 yıllıkgenel yaşam ve talasemisiz yaşamoranlarının sırasıyla %93 ve %84 olduğunu ve ne risk grubunun nede donör tipinin sonuca etkisinin olmadığını belirtmişlerdir.

 Haploidentikdonörden HKHN

HLAuygun akrabaverici bulunamayan hastalarda alternatif donörlerden birdiğeri haploidentikvericilerdir. Haploidentik nakillerde en önemli sorunlar greftyetmezliği, immün rekonstitüsyonun gecikmesi, greft versus hosthastalığı ve artmış fırsatçı enfeksiyon riskidir. Talasemiliolgularda haploidentik vericilerden yapılan nakiller konusundadeneyim kısıtlıdır. Birkaç çalışma yayınlanmıştır.Lucarelli vearkadaşları (15)maternal kandaki fötal, fötal kandaki maternal hücrelerinvarlığının anne ile çocuğu arasında immünolojik toleransyarattığı hipotezi ile talasemili olgularda anneden başarılıhaploidentik nakil uygulamaları bildirmişlerdir. Sodanivearkadaşları (16)22 talasemi majorlu olguya annelerinden haploidentik HKHN uygulamışve bu olguların 14 ünde tam kimerizm sağlamışlardır. Buolguların hiçbirinde akut veya kronik GVHD görülmemiştir . Aynıekibin son yayınlarında 31 haploidentik nakil olgularında %70talasemisiz yaşam %93 genel yaşam bildirilmiştir (17). Wang vearkadaşları (18) iseperiferik kök hücre kullanarak haploidentik transplantasyonuyguladıkları 16 olgunun 14 ünde tam kimerizm elde etmişler, birolguda talasemiye dönüş, 4 olguda akut GVHD ve bir olguda dakronik GVHD görülmüş, 13 olgunun talasemisiz yaşadığıbildirilmiştir .

 Preimplantasyongenetik tanı

Sonyıllarda tek gen hastalıklarında preimplantasyongenetik tanı ve HLA tiplemesi tekniklerindeki gelişmeler aileleretalasemili çocuklarına HLA uygun donör olabilecek sağlıklıbebek sahibi olma şansı vermektedir. Ancak etik, yasal ve finansalsorunlar olduğu gerekçesi ile bazı ülkelerde bu uygulamaya izinverilmemektedir. Türkiye’de ise kemik iliği naklinin hayati önemtaşıdığı ve uygun kardeş verici bulunmadığı raporlananolgularda sosyal güvenlik kurumu geri ödeme yapmaktadır. Ülkemizdebaşarı ile uygulanan bu yöntem ile birçok talasemili hasta HLAuyumlu verici kardeş ile HKHN şansına kavuşmuştur (19-22).

 Erişkinhastalarda HKHN

Erişkintalasemimajorlu hastalarda uzun süreli aşırı demir yüküne maruzkalmaları nedeniyleorgan komplikasyonları önem kazanmaktadır. Lucarelli vearkadaşları (23,24)107erişkinhastadan 89 yüksek riskli (Grup III) olguda genel yaşam,talasemisiz yaşam, rejeksiyon ve rejeksiyon dışı mortaliteoranlarını sırasıyla %66, %62,%4 ve %37 olarak yayınlamışlardır.Bu olgulardan risk sınıflamasında II.grup olan18 olgudatalasemisiz yaşam %76 bulunmuştur. Aynı ekibin bir başkaçalışmasında protokol 26 da değişiklik yapılarak yüksekriskli olgularda siklofosfamid dozunun 90 mg/kg a indirilmesi ilemortalitenin %37den %27 e düşürüldüğü bildirilmiştir (25).

 HKHNsonrası izlem

Kimerizmizlemi

Greftdevamlılığının izlenmesi düzenli kimerizm takibi ileyapılabilir. Kimerizm takibinin rutin olarak +1,+3,+6 ve 12.aylarda daha sonra yıllık yapılması önerilir. Özel durumlardadaha sık izlem gerekebilir. HKHN sonrası tüm hücrelerin donörkökenli olması tam kimerizm, donör ve konakçı hücrelerinin birarada gözlenmesi ise mikst kimerizm olarak adlandırılmaktadır.Talasemili hastalarda HKHN sonrası tam kimerizm gerekli değildir.Hatta %10-20 gibi düşük oranlarda dahi transfüzyon ihtiyacıolmayabileceği bildirilmiştir(26).

Kimerizmizleminin bir diğer önemli yanı ise erken dönemde progressifkimerizm düşmesi gözlendiğinde grefte destek için bazıuygulamalar yapılabilmesidir. Böyle bir durum gözlediğindeöncelikle immünsupresif tedavinin kesilmesi önerilir. İkinciolarak ise donör lenfosit infüzyonu (DLI) uygulanabilir. Şekil 1de bir hastamızda uyguladığımız DLI sonuçları görülmektedir.Bu hastamızda ilk ay sonunda %72 olan donör kimerizm oranı sonrakitakiplerde hızla azalarak %31’e düştüğünde ilk DLI, birsonraki değeri %17 olduğunda ikinci DLI yapılmış ve sonrasındakimerizm oranı % 54 ‘eyükselmiştir. Birkaç ay sonra tekrar %16ya düştüğünde yapılan üçüncü DLI sonrası kimerizm oranı%50 lerin üzerine çıkmış ve halen (12. yılında) transfüzyongereksinimi olmaksızın kimerizm >%50 , Hb>11 gr/dl olarakizlenmektedir. Sonraki dönemde bu konuda yaptığımız birçalışmada ilk 2 ay gibi erken bir dönemde %25 in üzerindekonakçı hücresi tespit edilen hastalarda greft rejeksiyon riskininyüksek olduğu, bu olgularda erken dönemde yapılacak DLI ile donörkimerizm oranının artırılabileceği gösterilmiştir. Bu çalışmasonucunda birinci ayın sonunda %25 in üzerinde konakçı hücregörülen olgularda Hb transfüzyon gerektirecek düzeylere iniyorsabeklenmeden DLI uygulanması önerilmiştir (27).

Demiryükünün izlenmesi

Talasemiliolgularda HKHN öncesi dönemde var olan aşırı demir yükü gereknakil döneminde yapılan transfüzyonlar gerekse de bir süreşelasyontedavisi kullanılamaması nedeniyle önemli bir sorunoluşturabilir. Bu konuda kesin bir fikir birliği olmamasına rağmengenellikle HKHN den 6-12 ay sonraşelasyon tedavisine başlanmasıönerilmektedir. Angelucci ve arkadaşları (28,29)desferroxaminetedavisi ve flebetomi ile demir yükünün başarılı bir şekildeazaltılabildiğini hatta siroz bulgularının geridöndürülebildiğini göstermişlerdir . Flebotomi uygulamalarınınHKHN den 1-2 yıl sonra Hb düzeyi 10 gr/dl üzerinde olan olgularda2 hafta ara ile 6 ml/kg yapılması önerilmiştir. HKHN yapılanolgularda yaptığımız bir çalışmada deferosirox kullanılaraketkin ve güvenli şelasyon yapmanın mümkün olduğu gösterilmiştir(30).

Endokringeç yan etkiler ve yaşam kalitesi

Destektedavilerindekigelişmeler göz önünde tutularak talasemili hastalarda kemik iliğitransplantasyonunun yeri bazı hekimlerce zaman zaman tartışmakonusu yapılmaktadır. Literatür bilgileri ışığında bugüniçin aile içi vericisi olan çocuk hastalara mümkün olan en erkendönemde nakil önerilmektedir. Nakil yapılan talasemili olgular iledestek tedavileriyle yaşamlarını devam ettiren olgularıkarşılaştıran bir çalışmada gonadal yetmezlik riski nakilyapılan olgularda daha düşük bulunmuştur(31). Aynı çalışmadayüksek şelasyon alan talasemili grup ile nakil yapılan olgularkarşılaştırıldığında, transplantasyonun hipotiroidi vegonadal yetmezlik açısından yüksek şelasyona göre daha koruyucuolduğu yorumu yapılmaktadır. Buradan da, düzenli şelasyonun,belirli dokuları demirin oksidatif hasarından tümüylekoruyamadığı yorumu çıkarılmıştır. Bölümümüzde yapılanbenzer bir çalışmada da boy kısalığı, hipotiroidi ve gonadalyetmezlik kemik iliği transplantasyonu yapılan olgulardayapılmayanlara oranla daha düşük bulunmuştur (32). Her ikigrubun yaşam kalitelerini PedsQL ve WHOQOL-BREF testleri uygulayarakkarşılaştıran bir başka çalışmamızda ise transplant yaşı8-12 yaş grubunda olan olgularda hasta ve anne-baba yaşam kalitesitestleri anlamlı olarak daha iyi bulundu (33).

 Türkiye’dedurum

Türkiye’deSağlık Bakanlığından ruhsatlı olarak çalışan 10 çocuk nakilünitesinde bugüne kadar 300 ün üzerinde beta talasemili hastayakök hücre transplantasyonu uygulanmıştır. Alt çalışmagrubumuzun bir çalışmasında 1991-2009 yılları arasında nakilyapılan ve en azbir yıl izlenen 245 olgu değerlendirilmiştir(34). Çalışmaya sadece ilk transplantasyonlar dahil edilmiştir.Pesaro sınıflamasına göre değerlendirildiğinde bu çalışmadakiolguların %16.7 si düşük risk grubu (Class I), %53.1 i ortariskgrubu (Class II) ve %25.7 si ise yüksek risk grubu (Class III)hastalardı. Kök hücre kaynağı olarak olguların %35.9 unda kemikiliği, %55.9 unda periferik kan, %8.2 sinde ise kordon kanıkullanılmıştı. Olguların izlem süresi 2-219 ayarasında,ortanca 49 ay idi. Grade II-IV akut GVHD olguların %13.5 inde, cGVHDise %12.5 inde gözlendi. Tümolgular değerlendirildiğinde talasemisiz yaşayan olgu oranı %68,genel yaşam ise %85 bulundu. Transplantasyon ilişkili ölüm ise%7.75 di. Bulgularımız Pesaro ve diğer büyük hasta serileri ilebenzerlik gösteriyordu.

Günümüzdekemik iliği transplantasyonu talasemimajorlu hastalar için tek kesin tedavi yöntemidir. Eğer hastanıntam uyumlu akraba donörü varsa erken dönemde fazla transfüzyonalmadan ve henüz komplikasyonlar çıkmadan kemik iliğitransplantasyonu uygulanmasının seçilecek tedavi yöntemi olduğunukabul edilmektedir. Akraba dışı tam uyumlu verici ve haploidentikvericilerden yapılan nakillerde sonuçlar ümit vericidir. Ancakrutin uygulamalar için daha fazla deneyime ihtiyaç vardır.

 

 

KAYNAKLAR

1.                 SmiersFJ, Krishnamurti L, Lucarelli G. Hematopoietic stem celltransplantation for hemoglobinopathies: current practice andemergingtrends. Pediatr Clin North Am. 2010 Feb;57(1):181-205.

2.                 ThomasED,Buckner CD, Sanders JE, Papayannopoulou T, Borgna-Pignatti C, DeStefano P,Sullivan KM, Clift RA, Storb R. Marrow transplantation forthalassemia.Lancet 1982; 2: 227–8.

3.                 LucarelliG., Galimberti M., Polchi P., Angelucci E.,Baronciani D., GiardiniC., Politi P., Durazzi SMT., Muretto P., Albertini P.Bone marrowtransplantation in patients with thalassemia. N Eng J Med 1990;322:417-21.

4.                 MathewsV, George B, Deotare U, Lakshmi KM, ViswabandyaA, Daniel D, Chandy M,Srivastava A. A new stratification strategy thatidentifies a subsetof class III patients with an adverse prognosis amongchildren withbeta thalassemia major undergoing a matched related allogeneicstemcell transplantation. Biol Blood Marrow Transplant. 2007Aug;13(8):889-94.

5.                 AngelucciE. Hematopoetic stem cell transplantation inthalassemia. Hematology2010;456–462.

6.                 SodaniP, Gaziev D, Polchi P, Erer B, Giardini C,Angelucci E, Baronciani D,Andreani M, Manna M, Nesci S, Lucarelli B, Clift RA,Lucarelli G. Newapproach for bone marrow transplantation in patients withclass 3thalassemia aged younger than 17 years. Blood. 2004Aug15;104(4):1201-3.

7.                 IsgròA, Gaziev J, Sodani P, Lucarelli G. Progress in hematopoietic stemcell transplantation as allogeneic cellular gene therapyinthalassemia. Ann N Y Acad Sci. 2010 Aug;1202:149-54.

8.                 BernardoME, Piras E, Vacca A, Giorgiani G, Zecca M, Bertaina A, Pagliara D,Contoli B, Pinto RM, Caocci G, Mastronuzzi A, La NasaG, Locatelli F.Allogeneic hematopoietic stem cell transplantation in thalassemiamajor: results of a reduced-toxicity conditioning regimen based ontheuse of treosulfan. Blood. 2012 Jul 12;120(2):473-6.

9.                 HongengS, Pakakasama S, Chuansumrit A, Sirachainan N,Sura T, Ungkanont A,Chuncharunee S, Jootar S, Issaragisil S. Reduced intensity stem celltransplantation for treatment of class 3 Lucarelli severe thalassemiapatients. Am J Hematol. 2007 Dec;82(12):1095-8.

10.             IannoneR, Casella JF, Fuchs EJ, Chen AR, Jones RJ,Woolfrey A, Amylon M,Sullivan KM, Storb RF, Walters MC. Results of minimally toxicnonmyeloablative transplantation in patients with sickle cell anemiaand beta-thalassemia. Biol Blood Marrow Transplant. 2003Aug;9(8):519-28.

11.             LocatelliF, Rocha V, Reed W, Bernaudin F, Ertem M,Grafakos S, Brichard B, LiX, Nagler A, Giorgiani G, Haut PR, Brochstein JA,Nugent DJ, Blatt J,Woodard P, Kurtzberg J, Rubin CM, Miniero R, Lutz P, RajaT, RobertsI, Will AM, Yaniv I, Vermylen C, Tannoia N, Garnier F, IonescuI,Walters MC, Lubin BH, Gluckman E; Eurocord Transplant Group.Related umbilical cord blood transplantation in patients withthalassemia and sickle cell disease. Blood. 2003 Mar15;101(6):2137-43.

12.             JaingTH, Hung IJ, Yang CP, Chen SH, Chung HT, Tsay PK,Wen YC. Unrelatedcord blood transplantation for thalassaemia: asingle-institutionexperience of 35 patients. Bone Marrow Transplant.2012Jan;47(1):33-9.

13.             LaNasa G, Giardini C, Locatelli F, Argiolu F, VassalloE, Prete A,Caocci G, Floris R, Garau P, Littera R, Mantovani D, Oppi S, PirasE,De Stefano P, Sanna MA, Mulargia M, Carcassi C, Contu L; Italian BoneMarrowTransplant Group (GITMO). Unrelated bone marrow transplantationin thalassemia.The experience of the Italian Bone Marrow TransplantGroup (GITMO). Haematologica2002: 87(8 Suppl):58–61.

14.             LaNasa G, Argiolu F, Giardini C, Pession A, Fagioli F,Caocci G, VaccaA, De Stefano P, Piras E, Ledda A, Piroddi A, Littera R, NesciS,Locatelli F. Unrelated bone marrow transplantation forbeta-thalassemia patients: The experience of the Italian Bone MarrowTransplant Group. Ann N YAcad Sci. 2005;1054:186-95.

15.             LucarelliG, Isgrò A, Sodani P, Gaziev J. Hematopoietic stem celltransplantation in thalassemia and sickle cell anemia. ColdSpringHarb Perspect Med. 2012 May;2(5):a011825.

16.             SodaniP, Isgrò A, Gaziev J, Polchi P, Paciaroni K,Marziali M, Simone MD,Roveda A, Montuoro A, Alfieri C, De Angelis G, GallucciC, Erer B,Isacchi G, Zinno F, Adorno G, Lanti A, Faulkner L, Testi M,AndreaniM, Lucarelli G. Purified T-depleted, CD34+ peripheral bloodand bone marrow cell transplantation from haploidentical mother tochild with thalassemia.Blood. 2010 Feb 11;115(6):1296-302.

17.             SodaniP, Isgrò A, Gaziev J, Paciaroni K, Marziali M,Simone MD, Roveda A,De Angelis G, Gallucci C, Torelli F, Isacchi G, Zinno F,Landi F,Adorno G, Lanti A, Testi M, Andreani M, Lucarelli G. T cell-depletedhla-haploidentical stem cell transplantation in thalassemia youngpatients.Pediatr Rep. 2011 Jun 22;3 Suppl 2:e13.

18.             WangSB, Hu DM, Li L, Yang YH, Pan XH, Liu L, Peng LH,Xie ZJ, Yin B, LiangY, Sun XJ. HLA haploidentical peripheral blood stem cellstransplantation for ß thalassemia major. Zhonghua Xue Ye Xue Za Zhi.2011Dec;32(12):844-7.

19.             KulievA, Rechitsky S, Tur-Kaspa I, Verlinsky Y. Preimplantation genetics:Improving access to stem cell therapy. Ann N Y AcadSci.2005;1054:223-7.

20.             BieloraiB, Hughes MR, Auerbach AD, Nagler A,Loewenthal R, Rechavi G et al.Successful umbilical cord blood transplantation for Fanconi anemiausing preimplantation genetic diagnosis for HLA-matched donor. Am JHematol. 2004 Dec;77(4):397-9.

21.             YesilipekMA, Karasu G, Erçelen N, Uygun V, Akcan M,Kupesiz A, Hazar V.Successful hematopoietic SCT from non-identical twins to two sisterswith ß-thalassemia major by using preimplantation genetic diagnosisand HLA typing. Bone Marrow Transplant. 2011 Jan 17.

22.             HandysideA. Let parents decide. Nature. 2010 Apr15;464(7291):978-9.

23.             LucarelliG, Galimberti M, Polchi P, Angelucci E,Baronciani D, Durazzi SM,Giardini C, Albertini F, Clift RA. Bone marrow transplantation inadult thalassemia. Blood. 1992 Sep 15;80(6):1603-7.

24.             LucarelliG, Clift RA, Galimberti M, Angelucci E,Giardini C, Baronciani D,Polchi P, Andreani M, Gaziev D, Erer B, Ciaroni A,D'Adamo F,Albertini F, Muretto P. Bone marrow transplantation in adultthalassemic patients. Blood. 1999 Feb 15;93(4):1164-7.

25.             GazievJ, Sodani P, Polchi P, Andreani M, Lucarelli G.Bone marrowtransplantation in adults with thalassemia: Treatment and long-termfollow-up. Ann N Y Acad Sci. 2005;1054:196-205.

26.             AngelucciE, Barancioni D. Allogeneic stem cell transplantation for thalassemiamajor . Haematologica 2008;93(12): 1780-4.

27.             KarasuGT, Yesilipek MA, Karauzum SB, Uygun V,Manguoglu E, Kupesiz A, HazarV. The value of donor lymphocyte infusions in thalassemia patients atimminent risk of graft rejection following stem cell transplantation.Pediatr Blood Cancer. 2012 Mar; 58(3): 453-8.

28.             AngelucciE, Muretto P, Lucarelli G, Ripalti M,Baronciani D, Erer B, GalimbertiM, Giardini C, Gaziev D, Polchi P. Phlebotomyto reduce iron overloadin patients cured of thalassemia by bone marrow transplantation.Italian Cooperative Group for Phlebotomy Treatment ofTransplantedThalassemia Patients. Blood. 1997 Aug 1;90(3):994-8.

29.             MurettoP, Angelucci E, Lucarelli G. Reversibility of cirrhosis in patientscured of thalassemia by bone marrow transplantation. AnnIntern Med.2002 May 7;136(9):667-72.

30.             YesilipekMA, Karasu G, Kazik M, Uygun V, Ozturk Z. Posttransplant oraliron-chelating therapy in patients with beta-thalassemia major.Pediatr Hematol Oncol. 2010 Aug;27(5):374-9.

31.             PigaA, Longo F, Voi V,Facello S, Miniero R, Dresow B. Late effects ofbone marrow transplantation forthalassemia. Ann N Y Acad Sci 1998;850: 294-9.

32.             KocabaşB. Hematopoetik Kök Hücre Nakli Yapılan Talasemi Majorlu OlgulardaEndokrinolojik Geç Yan Etkiler.Uzmanlık tezi, 2009.

33.             V.Uygun, F. Tayfun G, M.Akcan, G. Tezcan , A. Kupesiz, V. Hazar, A.Yesilipek. Quality of lifeassessment in hematopoietic stem celltransplantation performed on thalassemia major patients. PediatrHematol Oncol. 2012Aug;29(5):461-71.

34.             YesilipekMA, Ertem M, Cetin M, Öniz H, Kansoy S,Tanyeli A, Anak S, Kurekci E,Hazar V. HLA-matched family hematopoetic stem cell transplantation inchildren with beta thalassemia major: the experience of the TurkishPediatric Bone Marrow Transplantation Group. Pediatr Transplant.2012Dec;16(8):846-51.

 

Şekil1:Bir olgumuzda kimerizm izlemi ve donör lenfosit infüzyonununsonucu