alt gölge
Haberler
ABD'den Gelen "İlik" ile Hayat Buldu

ABD'den Gelen "İlik" ile Hayat Buldu 18 Ağustos 2016 Perşembe 11:01 Antalya'da 3 aylıkken immün yetmezliği teşhisi konulan 8 yaşındaki Yakup Akbalık, ABD'den gelen ilikle hayat buldu. SÜLEYMAN ELÇİN -  .....

Yurt İçinden Akraba Dışı Kordon Kanı Nakli Yapıldı

08 Ekim 2013 11:53 Haberler                           AA         Hatay'da yaşayan, immün yetmezliği nedeniyle yaşaması için kemik iliği nakli yapılması gereken 19 aylık Hatice bebeğe Türkiye'de ilk kez .....

tümünü göster »

Topluma Yönelik Bilgiler

Üromar hastalık detay işareti

TÜRKİYE'DE ÇOCUKLARDA KEMİK İLİĞİ NAKLİ

alt gölge

Hematopoetik kök hücre nakli (HKHN) çocukluk çağında birçok hastalıkta tedavi edici bir yöntem olarak başarı ile uygulanmaktadır. Erişkinlerden farklı olarak çocukluk yaş grubunda bazı malign hastalıklara ek olarak kemik iliği yetmezlikleri, bağışıklık sistemi yetersizlikleri ve bazı metabolik hastalıklarda HKHN bugün için tek kesin tedavi yöntemidir.

Türkiye’de kemik iliği nakli ile ilgili yasal prosedürler T.C. Sağlık Bakanlığı’nın yayınladığı “Kemik İliği Nakli Merkezlerive Kemik İliği Nakli Doku Bilgi İşlem Merkezleri Yönergesi” ile belirlenmiştir. Bu yönergede bir nakil ünitesinde olması gereken fiziki alan özellikleri, hastane alt yapısı ve yan dal birimleri tanımlanmıştır. Ayrıca nakil ekibini oluşturacak sorumlu hekim ve sorumlu yardımcısı hekime olması gereken deneyim düzeyi ile kadroda olması gereken diğer elemanlar da yönergede yer almaktadır. SGK HKHN yapılacak olgular için paket fiyat uygulamaktadır. Paket fiyat nakil öncesi -15 günden nakil sonrası +60 günü kapsamaktadır.
Ülkemizde çocuk hastalarda HKHN uygulamaları 1989 yılında başlamıştır. Bugün için Türkiye’de Sağlık Bakanlığı’ndan ruhsatlı 20 çocuk kemik iliği nakil merkezinde yaklaşık 90 tek yataklı hasta odası bulunmaktadır. Bu merkezlerde 2010 yılında 237 olan nakil sayısı yeni merkezlerin açılması ile 2011 yılında 300 ün üzerine yükselmiştir. 2012 ve 2013 yılında ise 550 ye ulaşmıştır.

Türkiye’de çocuklarda HKHN endikasyonları uluslararası standartlar göz önünde tutularak “Türk Pediatrik Hematoloji Derneği KİT Alt Komitesi” tarafından belirlenmiştir. İzlenen merkez tarafından HKHN endikasyonu konulan hasta bir nakil merkezine gönderilir. Nakil merkezi konseyinde görüşülen olgu eğer nakil için uygun bulunursa işlemlere başlanır. Öncelikle aile içi bireylerden HLA uygun verici olup olmadığı araştırılır. Verici olarak ilk tercih HLA tam uygun kardeş vericidir. Uygun akraba verici bulunamayan olgular ise akraba dışı verilerden nakil yapan bir merkeze sevkedilir. Bu merkezde yapılan değerlendirmede olgu akraba dışı nakil için uygun bulunursa kemik iliği bankaları aracılığı ile önce yurtiçi bulunamaz ise yurtdışı donör taramasına başlanır. İlk gelen potansiyel aday sonuçları değerlendirilerek ileri çalışmalar ile hasta için kabul edilebilir HLA uyumu olan bir verici bulunmaya çalışılır. Uygun verici belirlendikten sonra ilgili banka aracılığı ile ilişki kurularak kemik iliği (veya periferik kök hücre) toplanma tarihi belirlenir. Bu tarihe göre bir program yapılarak hasta nakil ünitesine alınır ve hazırlık tedavisine başlanır. Vücut ağırlığı düşük olan küçük bebeklerde kordon kanı bankalarından HLA uygun kordon kanı kullanılabilir. Tarama sürecinin daha kısa ve hazır bir kök hücre kaynağı olması nedeniyle kordon kanıö zellikle acil olgularda tercih edilebilir. Ancak hücre sayısının kısıtlı olması en önemli dezavantajıdır.

Ülkemizde önemli bir sorun olan çocuk hastalara HKHN uygulamaları konusunda son yıllarda Sağlık Bakanlığı ve TPHD KİT alt çalışma grubunun yoğun çalışmaları ile önemli gelişmeler sağlanmış ve nakil olabilme şansını bulan çocuk hasta sayımız belirgin olarak artmıştır. Ancak yeterli sayıda deneyimli pediatrik hematolog, hemşire ve yardımcı personel sıkıntısı halen devam etmektedir. Ayrıca uygun fiziksel alana ek olarak diğer yan dal uzmanlıkları, yoğun bakım ve temel laboratuar desteği konusunda yaşanan zorluklar da hasta kapasitemizi artırma çalışmalarımızda karşılaşılan sorunlardandır.